← HeimVera

Ímyndunaraflið er ofurkraftur.

Ímyndunaraflið er ofurkraftur.
Anna Lára Steindal

Ímyndunaraflið er ofurkraftur.

Þegar Star Trek þættirnir voru frumsýndir árið 1966 var mikið af tækninni sem sýnd var í þeim hreinn vísindaskáldskapur. Farsímar, talandi tölvur, myndsímtöl, sjálfvirkar dyr og tæki sem þýddu á milli tungumála tilheyrðu ímyndaðri framtíð.

Sextíu árum síðar eru þessi tækni að stórum hluta hversdagsleg. Við berum samskiptatæki í vasanum, tölum við tölvur, hittumst á skjám og notum tæki sem þýða á milli tungumála á örfáum sekúndum.

Í hverju fólst galdurinn? Það sem þættirnir þeir gerðu var að sýna okkur mögulegan heim sem verkfræðingar, hönnuðir, vísindafólk og frumkvöðlar gátu séð, rætt og velt fyrir sér.

Áður en hægt er að hefjast handa við að gera hið ómögulega mögulegt þarf hið ómögulega að verða hugsanlegt. Ímyndunaraflið gefur hinu óorðna form og getur breytt því sem áður var tómarúm í markmið.

Þess vegna er ímyndunaraflið ekki flótti frá veruleikanum. Það er sennilega mikilvægasta aflið sem knýr og breytir veruleikanum. Sérhvert kenning, mannvirki, verkfæri og lífsmáti var ímyndun áður en það varð raunveruleiki.

Ef við getum ekki ímyndað okkur að samfélagið, heimilið eða tengsl okkar við náttúruna, umhverfið og annað fólk geti verið öðruvísi en það er núna sitjum við föst í forsendum samtímans.

Vísindaskáldskapur virkar oft eins og rannsóknarstofa möguleikanna. Slíkur skáldskapur gefur hugmyndum form, tungumál og birtingar mynd löngu áður en nauðsynleg þekking eða verkfræði er til staðar.

Þegar þessi mynd er komin sem möguleiki inn í menninguna getur fólk úr ólíkum áttum unnið saman að því að raungera hana. Það sem byrjaði sem ímyndun rithöfundar getur orðið að tilgátu fyrir vísindafólk, hönnuði og frumkvöðla: væri í raun hægt að gera þetta?

Sama lögmál gildir um aðra hluti. Við þurfum líka myndir af inngildandi samfélögum, endurnærandi hagkerfum, umhyggjusömum borgum, tilveru og heimilum til að kveikja á ímyndunaraflinu og fara að ímynda okkur eitthvað sem kemur í staðinn fyrir veruleikann sem við lifum í þjónar lífinu ekki á fullnægjandi hátt.

Ímyndunaraflið er ofurkraftur, ekki vegna þess að það sé nógu öflugt eitt og sér til að breyta heiminum, heldur vegna þess að án þess verður breytingin aldrei möguleiki.

Fyrsta skrefið í átt að annarri veröld kann að vera jafn einfalt og jafn erfitt og að kveikja á ímyndunaraflinu.

Skoða allt efni